Xamfri Kayange muhim so’rovni qabul qilgach, 2008 yil Tvikenhamda bo’lib o’tgan Jahon Regbi-7 Seriyasida bo’lib o’tadigan so’nggi tadbirga tayyorgarlik ko’rayotgan edi. Uning akkauntiga keniyaliklarni musobaqadan so’ng Londonda qolishga va Olimpiada o’yinlarida regbi bilan shug’ullanish uchun asos bo’lib xizmat qiladigan jamoaga qo’shilishga taklif qilgan elektron pochta xabari yuborildi.

Dushanba kuni ertalab Keniyaning jamoadoshlari Edinburgga shimol tomon yo’l olishganda, Kayange Jahon regbi federatsiyasining o’sha paytdagi raisi Bernard Lapasset, bosh ijrochi Mayk Miller, Argentina sobiq sardori Agustin Pichot, qozog’istonlik sardori va hakam Anastasiya Xamova va Avstraliyaning regbi bo’yicha Jahon kubogi «Sevens» sardori Sheril Soon bilan bir xonada otirdi.

«Men uchun bu juda hayajonli edi, chunki men bu jarayonda ishtirok etishim kerkligini bilar edim«, deydi Kayange bu hafta Jahon regbi boyicha. «Jamoa tarkibidagi sportchilar o’z sohalaridagi haqiqiy afsonalar edilar.»

 ISHLARNING BOSHLANISHI 

Iyun oyida Lozanna shahrida bo’lib o’tadigan Xalqaro Olimpiya Qo’mitasi (XOQ) Ijroiya Kengashiga dastlabki taqdimotiga tayyorgarlik ko’rish uchun bir oyga yaqin vaqt qoldi. «Menda qanday hislar kechayotganini bilmasdim», deb ta’kidlaydi Kayange. “Shu kuni rejalashtirilgan to’liq dastur bor edi. Siz o’zingizni nutqingizni oldingiz, va o’zgartirishingiz kerak bo’lgan narsalarni aniqlab, nimani qo’shishingiz kerakligini bilib olishingiz kerak edi» deydi qahramonimiz.

«Bizda ba’zi sinovlar bo’lib o’tdi, shunchaki jamoaning qanday ishlashini, savol nima ekanligini va hamma takliflar jarayonida o’z rolini o’ynayotganini ko’rish uchun. «Shunday qilib, biz ikki kun davomida shunday qildik va aynan shu narsa xonada bo’lgan shiddat tufayli juda katta narsa bo’ladi. «O’shanda Jahon regbi federatsiyasining raisi Bernard Lapasset, Mayk Miller va xonada bo’lganlarning barchasi ushbu taqdimot uchun hamma narsa to’g’ri bo’lishini ta’minlashga harakat qilishdi.»

Jamoaning mashaqqatli mehnati evaziga 2009 yil 13 avgustda XOQ Ijroiya kengashi Regbi – 7 va golf o’yinlarini 2016 yilgi Olimpiya o’yinlari dasturiga kiritishni tavsiya qildi. Ushbu tavsiya majburiy emas edi, ammo sport turlari endi 9 oktyabr kuni XOQ Kengashining Riodagi o’rnini tasdiqlash uchun ko’pchilik ovozga ega bo’lishi kerak bo’lgan alohida ovoz berishiga to’g’ri keldi. 

«Biz oxirgi ovoz berish uchun favorit emas edik», – dedi Lapasset yaqinda.  Kopengagendagi Kengashning ovoz berishiga tayyorgarlik ko’rish jarayonida Jahon regbi o’z nomzodlari jamoasiga yana bir yulduz kuchini qo’shdi.

U TIRIK AFSONA EDI

Barcha qora tanli afsonalar Lomu o’zining 15-o’yinlarida o’z nomini oldi, ammo etti yoshda ham zo’r o’ynadi va 1998 yilda Hamdo’stlik o’yinlarida oltin medalni qo’lga kiritib, jahon miqyosidagi ahamiyatini angladi. 

«Regbi uchun va o’yinlar uchun orzu bo’lar edi» dedi Lomu yakuniy ovoz berish arafasida jurnalistlarga. «Hamdo’stlik o’yinlarida o’ynash mening faoliyatimdagi eng muhim voqea bo’ldi».

 

Bu faqat XOQ Kengashining a’zolari emas, balki Lomu tomonidan taklif etilgan ettita jamoaning tarkibiga kiritilishi.

«Men regbi sahnasida Yunus Lomu singari bolalarga qarab o’sganman», deb eslaydi Kayange.

 «U bilan bir xonada bo’lish va sizning hikoyangizni taqdim etish juda kamtar edi. Men chindan ham sharaflandim va bundan juda xursand bo’ldim!  «U haqiqiy afsona bo’lib ulg’aygan edi. Biz regbi o’ynaganimizda, hamma unga o’xshashni xohlardi.»  Etaplar Lapassetning nazarida favorit bo’lmasligi mumkin, ammo Londonda bo’lib o’tgan dastlabki uchrashuvdan keyin besh oy ichida takliflar guruhi yaqinlashdi.  

Xamovaning so’zlariga ko’ra, u juda ko’p jilmaygan, hazillashgan, ammo ishlaydi «va Kayange oxirgi ovoz berish oldidan optimistik kayfiyatda ekanligini eslaydi.  «Bizda Olimpiya o’yinlarida samarali bo’lishi mumkin bo’lgan mahsulot borligiga amin edik, ammo taqdimot masalasida biz xabarimiz to’g’ri kelganiga ishonch hosil qilishni xohladik», dedi Kayange.  

“Men o’zimni juda ishonchli his qildim. Tanlov jarayoni uchun tayyorlangan video, hatto o’yinchi sifatida ham men uchun juda hayajonli edi.  «Biz har safar yugurib yurganimizda va ushbu video o’ynaganimizda, biz xonaning tinchligini his qilardik. Bu shunchaki katta narsa ekanligini ko’rsatdi »

Kayange o’zini bemalol his qilishiga to’g’ri keldi va ishtiyoqli taqdimotdan so’ng XOQ Kengashi 81 va sakkizta ovozni 2016 va 2020 yilgi o’yinlarga Olimpiya dasturiga kiritish uchun ovoz berdi.

REGBI 7 OLIMPIADA MEROSI

Tantanalar boshlandi va Kayange dastlab Rio «men uchun juda uzoq» bo’lishidan qo’rqqan bo’lsa-da, u ukasi Kollinz Injera bilan birgalikda Braziliyada musobaqalashgan Keniya tarkibining bir qismi edi.

«Men uchun regbi bilan Olimpiya o’yinlariga qatnashish va keyin Rioda bo’lish aqlga sig’maydigan narsa edi», dedi Kenjadagi so’nggi ettinchi turnirida Kayange.

«Bu juda yaxshi boshlang’ich bo’ldi va men futbolchilar buni yana boshdan kechirishlaridan juda xursandman.»

Olimpiya o’yinlariga qo’shilish dunyo miqyosidagi o’yinlarga erkak va ayol futbolchilar uchun mablag’ni ko’paytirish va imkoniyatlarini oshirish nuqtai nazaridan katta ta’sir ko’rsatdi.


 «Qizlar uchun bu juda muhim, chunki ular ham Olimpiya o’yinlariga kiritilgan», dedi Xamova bu hafta Asia Rugby Live suhbatida. 

«Qozog’istonda regbi – bu olimpiya sport turi, bu ko’proq e’tibor va ko’proq mablag’ni anglatadi. «Endi biz olti, etti yoshdan regbi bilan shug’ullanishni boshlaymiz.»

Rioda oltin medal sovrindori Ellia Grin bu muhimligini ta’kidlash uchun, agar Regbi-7Olimpiya sport turi bo’lmaganida regbi bilan shug’ullanmagan bo’lishi mumkinligini tan oldi 

«Men besh yoshligimdan Olimpiya o’yinlarini 100 metrga yugurishni xohlardim deb o’ylayman», dedi u Jahon regbiiga. «Albatta, etti sakkizinchi regbi o’yinchisi bo’lish rejamda bo’lmagan, ammo menimcha, bu regbi o’ynashni taqdiri edi 

«Men nafaqat o’z jamoadoshlarim bilan, balki boshqa o’yinchilar, boshqa murabbiylar, muxlislar, regbi jamoalari bilan ajoyib odamlar va bizning regbi-dagi munosabatlarimiz bilan o’ralgan ajoyib sport bilan shug’ullanganimdan juda baxtiyorman. o’yin haqida eng yaxshi ko’raman. «Ortga nazar tashlab, ko’plab qizlar bizning ko’plab o’yinchilarimizga qanday qarayotganini ko’rish ajablanarli narsa, chunki men uchun Olimpiya oltin medalidan ko’ra ko’proq ta’sir qilish ko’proq qadrlidir».

 

 Maqolaning asli: https://www.asiarugby.com/2020/06/23/how-rugby-sevens-became-an-olympic-sportO